Fransa’da ölümcül hastalar için ‘yardımlı ölüm’ yasası yürürlüğe girdi

Fransa, tedavisi mümkün olmayan ve dayanılmaz acıya yol açan hastalıkları olan yetişkinlerin kendi isteğiyle ölümünü yasallaştıran “Ömrün sonu” yasasını Resmi Gazete’de yayımlayarak yürürlüğe koydu. Yasa, reşit, Fransa vatandaşı veya uzun süreli ikamet eden kişilere açık. Başvuru öncelikle bir doktorun tıbbi değerlendirmesiyle başlar; ardından bağımsız bir kurul, yasanın şartlarının yerine getirildiğine karar verir. Onaydan sonra en az iki gün bekleme süresi gelir ve hasta, işlem gününde kararı yeniden teyit etmek zorundadır. Karardan istediği an vazgeçme hakkı bulunur. Ölümcül madde hastanın kendisi tarafından uygulanmak zorundadır; fiziksel imkânı olmayanlarda ise bir sağlık çalışanı yardımcı olabilir.

Yasanın yürürlüğe girmesiyle Fransa, Hollanda, Belçika, İsviçre ve Kanada gibi ülkelerle aynı yasal çerçeveye kavuşturuldu. Önceki dönemlerde Fransa aktif ötanaziyi yasaklamış, sadece pasif ötanazi ve derin sedasyon gibi uygulamalara izin vermişti. Yeni düzenleme, Fransa sınırları içinde yardımlı ölüm hizmetine erişim imkânı sağlayarak hastaların başka ülkelere gitme zorunluluğunu ortadan kaldırıyor.

Anayasa Konseyi, yasanın tümünü onaylarken “vicdani ret” yani sağlık çalışanlarının katılımı reddetme hakkını da kabul etti. Doktor, hemşire ve eczacı bu hakkı kullanabilir; ayrıca yasal vasilerin karar sürecine dahil edilmesi zorunlu kılındı. Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, yasanın “önemli bir demokratik tartışmanın sonucu” olduğunu belirterek, “örnek bir demokratik tartışmayı sonuçlandırdığını” savundu. Bu açıklamalarla birlikte yasa, Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi.