Beyin yaşlanmasında yeni ipucu: 50 yaşından sonra değişmeye başlıyor

Bilim dergisinde yayımlanan araştırma, hipokampus bölgesindeki hücreleri farklı yaş gruplarında inceleyerek beynin yaşlanma sürecinde önemli değişimlerin yaşandığını ortaya koydu. Çalışmada Columbia Üniversitesi, New York Genom Merkezi ve California Üniversitesi araştırmacıları yer aldı. Araştırmacılar, yaş ilerledikçe beynin hücresel yapısında ve genlerin çalışma biçiminde belirgin değişimler gerçekleştiğini buldu.

En dikkat çeken bulgu, 50–75 yaşları arasında mikroglia hücrelerinin sayısının hızla azaldığı ve yerini kan bağışıklık hücrelerine moleküler açıdan benzeyen yeni hücrelerin aldığı yönündeydi. Bu yeni mikroglia benzeri hücrelerde iltihaplanmaya karşı daha güçlü özelliklerin bulunduğu tespit edildi. Ayrıca, beyni zararlı maddelerden koruyan kan‑beyin bariyerini destekleyen hücrelerin de önemli ölçüde azaldığı belirlendi.

Araştırmanın sorumlu yazarlarından New York Genom Merkezi Bilimsel Direktörü ve CEO’su, Columbia Üniversitesi Profesörü Bing Ren, “Bu hücreler temizlik görevlerini yerine getiremediğinde, iltihaplanma süreçlerini tetikleyebilecek toksik maddeler birikir ve bu durum nörodejeneratif hastalıklara katkıda bulunabilir” dedi. Çalışma ayrıca DNA’nın hücre içindeki üç boyutlu düzeninin yaşla birlikte bozulduğunu ve bu düzenin genlerin aktif veya pasif olmasında kritik rol oynadığını vurguladı. Bilimsel bulgular, beynin yaşlanmasının bağışıklık, damar ve sinir sistemlerinde eş zamanlı değişimleri içerdiğini gösteriyor. Bu çalışma, ABD Ulusal Sağlık Enstitülerinin 4D Nucleome (4DN) programı kapsamında yürütüldü.